Παρασκευή 24 Μαΐου 2013

ΤΟ ΚΛΙΜΑ ΣΤΟ ΤΕΤΑΡΤΟΓΕΝΕΣ-ICE AGE.


Σύμφωνα με το IUGS (International Union of Geological Sciences), η περιόδος του τεταρτογενούς ξεκίνησε πριν απο 2,588 εκατομμύρια χρόνια και συνεχίζεται μέχρι σημερα. Το κλίμα σε αυτή την περίοδο έχει μεγάλη σημασία για τους γεωλόγους και όχι μόνο καθώς στο Βόρειο ημισφαίρειο οι αλλαγές ήταν μεγάλες!

Το κλίμα της Γης 55 εκατομμύρια έτη πριν (αρχή του Ηωκαίνου) υπήρξε θερμό, 6-7°C ψηλότερα από σήμερα, και έκτοτε ακολούθησε μια μακροχρόνια τάση μείωσης της θερμοκρασίας. Στα 34 εκατομμύρια έτη πριν δημιουργήθηκαν οι παγετώνες της Ανταρκτικής ενώ 2,6 εκατομμύρια έτη πριν αναπτύχθηκαν και οι παγετώνες του βορείου ημισφαιρίου. Από τότε αρχίζει και η τελευταία γεωλογική περίοδος του Τεταρτογενούς, το λεγόμενο Ice Age!
Το Πλειστόκαινο (1,806-0,0118 εκ. χρόνια) χαρακτηρίζεται κλιματολογικά από εναλλαγές θερμών και ψυχρών περιόδων. Στις αρχές του 20ού αιώνα, οι γεωλόγοι διέκριναν τέσσερις παγετώδεις περιόδους:
1.Guenz

2.Mindel

3.Riss

4.Wuerm
Στη διάρκεια του Πλειστόκαινου οι πάγοι εξαπλώνονται και συρρικνώνονται τέσσερις φορές στις βορειότερες περιοχές του πλανήτη. 
Στις περιόδους της μεγάλης εξάπλωσής τους, οι πάγοι καταλαμβάνουν εκτάσεις τρεις φορές μεγαλύτερες από ότι σήμερα και το ύψος των παγόβουνων αγγίζει τα 4.000 μέτρα. Σαν αποτέλεσμα η στάθμη της θάλασσας είναι 130 μέτρα περίπου χαμηλότερη από τη σημερινή.
Κατά το Πλειστόκαινο εμφανίζονται και εξαφανίζονται μεγάλα θηλαστικά όπως τα μαμούθ και τα μαστόδοντα καθώς και αιλουροειδή με πελώριους χαυλιόδοντες αλλά και ο γιγάντιος βραδύπους.


 Το Ολόκαινο(0,0118-σήμερα) χαρακτηρίζεται από θερμές κλιματολογικές συνθήκες με άμεσες επιπτώσεις στη χλωρίδα, την πανίδα και συνακόλουθα στην οικονομία και την οικιστική συμπεριφορά των ανθρώπινων ομάδων.
 Το κλίμα υπήρξε μάλλον σταθερό σε όλη την ολόκαινο εποχή. Στήλες πάγου από γεωτρήσεις δείχνουν ότι πριν αρχίσει η εποχή αυτή, σημειώθηκε παγκόσμια θέρμανση μετά το τέλος της πιο πρόσφατης περιόδου παγετώνων, καθώς και διαστήματα ψύξεως, αλλά οι κλιματικές μεταβολές έγιναν πιο τοπικές στην αρχή της.
  Η υψίθερμος περίοδος ήταν ένα διάστημα κατά το οποίο το παγκόσμιο κλίμα έγινε θερμότερο. 
Ωστόσο, αυτή η θέρμανση πιθανώς δεν υπήρξε ομοιόμορφη σε όλη τη Γη. Η υψίθερμος έληξε πριν από περίπου 5.500 χρόνια με τη μετάβαση στη νεοπαγετώδη περίοδο.
Τότε υπήρξε ένα ελαφρώς θερμότερο χρονικό διάστημα από τον 10ο μέχρι τον 14ο αιώνα μ.Χ., γνωστό ως η Μεσαιωνική Θερμή Περίοδος.
  Ακολούθησε η λεγόμενη μικρή εποχή παγετώνων, από τον 13ο ή τον 14ο αιώνα μέχρι τα μέσα του 19ου αιώνα, κατά την οποία σημειώθηκε αξιοσημείωτη ψύξη, παρότι όχι παντού το ίδιο δριμεία όσο σε προηγούμενες εποχές της νεοπαγετώδους.
 Η σημερινή παγκόσμια θέρμανση ίσως έχει ως αποτέλεσμα η Γη να καταστεί θερμότερη από την προηγούμενη μεσοπαγετώδη περίοδο, το Ηέμειο Στάδιο(Eemian Stage), που κορυφώθηκε πριν από περίπου 125.000 χρόνια και υπήρξε θερμότερο από το ολόκαινο ….
Η διακύμανση της θερμοκρασίας κατα το Άνω Πλειστόκαινο-Ολόκαινο.
Σε σύγκριση με τις περιόδους παγετώνων, οι κατοικίσιμες ζώνες έχουν επεκταθεί προς τα βόρεια, φθάνοντας το βορειότερο σημείο τους κατά την υψίθερμο περίοδο. Η μεγαλύτερη υγρασία στις πολικές περιοχές προκάλεσε την εξαφάνιση της στέπας-τούνδρας….
 

Δευτέρα 20 Μαΐου 2013

ΤΣΟΥΝΑΜΙ: ΓΕΝΕΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ


Τσουνάμι είναι ιαπωνική λέξη που σημαίνει το κύμα στο λιμάνι. Δεν είναι όμως ένα απλό παλιρροϊκό κύμα αλλά μια σειρά τεράστιων, γιγαντιαίων κυμάτων που προκαλείται από πολλές αιτίες.

          Ποια τα αίτια δημιουργίας του;

Κατακόρυφες μετατοπίσεις του θαλάσσιου νερού.

Οριζόντιες μετατοπίσεις της στήλης του ύδατος.

Ηφαιστειακές εκρήξεις στην θάλασσα.

Κατολισθήσεις που γίνονται στον πυθμένα.

Πυρηνικές εκρήξεις.

Για να γίνει ένα τσουνάμι θα πρέπει ο υποθαλάσσιος σεισμός να είναι τουλάχιστον 6,5 Ρίχτερ και σε βάθος μικρότερο των 50 χιλιομέτρων.

 Όταν λοιπόν, ο υποθαλάσσιος πυθμένας των ωκεανών παίρνει κλίση ή μετατοπίζεται ή ανυψώνεται ή κατακρημνίζεται κατά τη διάρκεια ενός σεισμού, ο φλοιός της Γης παραμορφώνεται στην περιοχή του κέντρου του σεισμού και αρχίζουν να δημιουργούνται μικρά αθώα κύματα σαν μικρές διαταραχές.
Μηχανισμός γένεσης τσουνάμι.
Από καταγραφές με παλιρροιογράφους δείχθηκε ότι η ταχύτητα ενός τσουνάμι καθορίζεται από το πεδίο βαρύτητας της Γής:
 

 όπου u ταχύτητα του κύματος, g η σταθερά της βαρύτητας, h πάχος του νερού.


Γι’ αυτό στον ανοιχτό ωκεανό τρέχουν με ταχύτητα που φθάνει και τα 1.000 χιλιόμετρα την ώρα.Αλλά, όταν το τσουνάμι πλησιάζει την ακτή ελαττώνεται η ταχύτητά του γιατί μειώνεται το βάθος της θάλασσας, όμως ταυτόχρονα αποκτά ολοένα μεγαλύτερο ύψος(μπορεί να φθάσει τα 30 ή και τα 40 μέτρα). Εκεί οφείλεται και η μεγάλη καταστρεπτικότητα τους.
Το πιο μεγάλο σε ύψος τσουνάμι, που μετρήθηκε με όργανα, δημιουργήθηκε στον Κόλπο Lituya στην Αλάσκα. Αυτό το ασυνήθιστο γεγονός προκλήθηκε από μία μεγάλη κατολίσθηση η οποία ολίσθησε μέσα στον κόλπο στις 9 Ιουλίου του 1958. Το επακόλουθο κύμα έφτασε στην πλαγιά της απέναντι πλευράς του στενού κόλπου μέχρι του ύψους των 518 μέτρων.
 
Η ενέργειά τους Εt εξαρτάται από το μέγεθος του σεισμού που προκάλεσε το τσουνάμι και δίνεται σε ergs από την σχέση του Lida (1963):
 
 

Τα τσουνάμι λοιπόν έχουν μια απίστευτη ενέργεια λόγω του μεγάλου όγκου του νερού που μεταφέρουν. Μπορούν να σκοτώσουν χιλιάδες ανθρώπους στις ακτές και να καταστρέψουν ότι βρουν στο πέρασμα τους.



Σε μια τέτοια περίπτωση, το 1896, εξαφανίστηκαν 20.000 άνθρωποι στην πόλη Sanriku της Ιαπωνίας. Το τσουνάμι ανάγκασε τα κύματα να σηκωθούν τόσο ψηλά, ακόμα και σε ύψος 40 μέτρων.

Τα τσουνάμι ανακλώνται και διαθλώνται από το ανάγλυφο του παράκτιου βυθού και τις παράκτιες γεωμορφές, σαν όλα τα κύματα. Αν η άφιξη ενός τέτοιου κύματος αντιστοιχεί σε μια κοιλία τότε το νερό υποχωρεί και αποκαλύπτεται ο βυθός.

Μια τέτοια περίπτωση είχαμε και την 1η Νοεμβρίου του 1755 στη Λισαβώνα. Τότε μαζεύτηκαν στο λιμάνι πολλοί άνθρωποι για να δουν το φαινόμενο και να περπατήσουν πάνω στο βυθό που είχε αποκαλυφθεί. Σε λίγα λεπτά όμως τους σκέπασε το τσουνάμι και πνίγηκαν. Αναφέρθηκαν 10.000 - 60.000 νεκροί. 

Τα σημαντικότερα από τα τσουνάμι γενιούνται στις μεγάλες τάφρους του Ειρηνικού ωκεανού από σεισμούς των οποίων τα επίκεντρα εντοπίζονται στις πλευρές αυτών των ωκεάνιων τάφρων που βρίσκονται προς το ηπειρωτικό μέρος.



γένεση σεισμού απο την κίνηση τψν πλακών και δημιουργία τσουνάμι


Τα περισσότερα τσουνάμι δημιουργούνται κατά μήκος μιας περιοχής που λέγεται Ring of Fire μήκους 40.000 km. Η περιοχή Ring of Fire περιέχει όχι μόνο ηφαίστεια αλλά έχει και έντονη σεισμική δραστηριότητα. Περικυκλώνει δε όλο τον Ειρηνικό Ωκεανό.

Από το 1819, περισσότερα από 40 τσουνάμι έχουν χτυπήσει τα νησιά της Χαβάης. Γι' αυτό κι έχει αναπτυχθεί ένα σύστημα προειδοποίησης σε περιοχές όπως είναι η Χαβάη, όπου εμφανίζονται κατά καιρούς πολλά καταστρεπτικά παλιρροιακά κύματα.


το σύστημα παρακολούθησης που έχει τοποθετηθεί στον Ειρηνικό ωκεανό και προειδοποιεί για πιθανό τσουνάμι ελέγχοντας για τυχόν άνοδο της στάθμης της θάλασσας.

Οι προειδοποιήσεις παρέχονται από σεισμογραφικά εργαστήρια σε όλο τον κόσμο, που καθορίζουν τη θέση που βρίσκεται η εστία ενός υποβρύχιου σεισμού. Αυτοί οι σεισμοί, συνήθως, δημιουργούνται σε μια από τις πιο βαθιές τάφρους στον Ειρηνικό Ωκεανό. Μια τέτοια υπηρεσία είναι η SSWWS που προειδοποιεί για επερχόμενα τσουνάμι.

Όταν συμβεί ένας σεισμός κάπου στην περιοχή, το κέντρο αμέσως αρχίζει να αναλύει τα δεδομένα ψάχνοντας για σημάδια που να δείχνουν ότι ο σεισμός μπορεί να προκαλέσει τσουνάμι. Οι παλιρροιογράφοι επίσης παρακολουθούνται και αν ανιχνευθεί τσουνάμι μία ειδοποίηση στέλνεται σε όλες τις περιοχές των ακτών του Ειρηνικού. Χρειάζεται τουλάχιστον 1 ώρα μέχρι να αναλυθούν όλα τα δεδομένα και να εκδοθεί ειδοποίηση.


Τα τσουνάμι είναι μία από τις πιο επικίνδυνες φυσικές καταστροφές διότι προκαλούν ολοκληρωτική καταστροφή στις περιοχές που χτυπούν.
Σε όσες περιοχές υπάρχει κίνδυνος τσουνάμι, έστω και μικρός πρέπει να δημιουργηθεί σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης. 
Στις ίδιες περιοχές η ανάπτυξη των παράκτιων οικισμών πρέπει να γίνει με τρόπο ώστε να αποφευχθεί η καταστροφή τους. (π.χ απόσταση από την ακτογραμμή, κτίρια από μπετόν και όχι από ξύλο κ.α).
Επίσης στις περιοχές που υπάρχει πιθανότητα να χτυπηθούν από τσουνάμι και έχουν χτιστεί παράκτιοι οικισμοί πρέπει να χτιστούν τείχη προστασίας.

Καταστροφικά τσουνάμι:
1. Ιαπωνία 2011
Μέγεθος σεισμού: 8.8
Ύψος κύματος:10 μέτρα
Απολογισμός: άγνωστος αριθμός νεκρών
Έκρηξη πυρηνικών αντιδραστήρων στη Φουκουσίμα
Μετακίνηση άξονα Γης κατά 2,4 μέτρα!!!


2. Σουμάτρα 25 Οκτωβρίου 2010(14:42:22)
Μέγεθος σεισμού: 7.7
Ύψος κυμάτων: 3 μέτρα
Κάλυψη 600 μέτρων της στεριάς από ακτές
Απολογισμός:435 νεκροί, 100 αγνοούμενοι


Τρίτη 14 Μαΐου 2013

ΣΠΗΛΑΙΑ


Τα σπήλαια είναι η πιο γνωστή μορφή υπόγειας καρστικής διάβρωσης. Ίσως να έχετε παρατηρήσει ότι τα σπήλαια που επισκεφθήκατε ήταν μέσα σε ανθρακικό (ασβεστόλιθοι,δολομίτες) και όχι σε κάποιο άλλο πέτρωμα. Και αυτό επειδή τέτοιας μορφής διάβρωση γίνεται μόνο σε αυτού του είδους τα πετρώματα....



 Ποιος είναι όμως ο μηχανισμός που θα βοηθήσει στο σχηματισμό του σπηλαίου;

Απαραίτητη είναι η κυκλοφορία νερού σε ανθρακικά πετρώματα που δεν είναι άρρηκτα, δηλαδή πρέπει να έχουν ρωγμές κτλ. ώστε το νερό να μπορέσει να κυκλοφορήσει μέσα στη μάζα και να αρχίσει τη διάλυση του.

Το νερό παρασέρνει μαζί του το CaCO3 που προκύπτει από την καρστική διάβρωση. Το εμπλουτισμένο νερό που ρέει μέσα στα ανθρακικά πετρώματα πολύ γρήγορα καθίσταται κορεσμένο σε ανθρακικό ασβέστιο μη μπορώντας να διαλύσει περισσότερο. Για να σχηματιστεί τώρα το σπήλαιο πρέπει το κορεσμένο νερό σε ορισμένο βάθος να μετατραπεί σε ακόρεστο για να διαλυτοποιήσει τμήμα της ανθρακικής μάζας και να σχηματίσει υπόγειο έγκοιλο.

Αρχικά το νερό διεισδύει στα ανθρακικά μέσα απο ρωγμές και διαλύει το πέτρωμα. Στη συνέχεια τα έφκοιλα που θα σχηματιστούν θα ενωθούν σε ένα μεγάλο σχηματίζοντας το σπήλαιο. Τέλος, αφού το σπήλαιο "γεράσει", θα ακολουθήσει η κατάρρευση του...


Σπηαλαιοθέματα:

κολόνα


δίσκος

σταλακτίτες και σταλαγμίτες

ελικτίριο

μαργαριτάρια

βελόνες

Συνήθως μέσα στα σπήλαια σχηματίζονται χαρακτηριστικοί σχηματισμοί απο την απόθεση του CaCO3. Οι πιο σπουδαίοι είναι οι σταλακτίτες και οι σταλαγμίτες ασβεστιτικής ή αραγωνιτικής σύστασης. Υπάρχουν και άλλοι σχηματισμοί που είναι ακόμα πιο πολύπλοκοι, όπως οι κουρτίνες, οι δίσκοι, κολόνες, ελικτίτες, κορράλια, μαργαριτάρια, βελόνες, κτλ.

Τα πιο όμορφα σπηλαια της Ελλάδας που αξίζει κανείς να επισκεφθεί είναι:
  1. Σπήλαιο Περάματος Ιωαννίνων
  2. Σπήλαιο Δυρού
  3. Σπήλαιο Λιμνών
  4. Σπήλαιο Αγγίτη
  5. Σπήλαιο Ελεφάντων
  6. Σπήλαιο Πιτσών
  7. Σπήλαιο Κάψια
  8. Σπήλαιο Αλιστράτης
  9. Σπήλαιο Καστανιάς
  10. Σπήλαιο Ορφέα
  11. Σπήλαιο Δράκου
Τα ομορφότερα σπήλαια της Ελλάδας.


Παρασκευή 19 Απριλίου 2013

ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΚΕΣ ΚΑΙ ΥΠΟΓΕΙΕΣ ΚΑΡΣΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ.


Το νερό έχει έντονη διαλυτική δράση, ειδικά όταν αυτό εμπλουτίζεται με διάφορα συστατικά όπως το Διοξείδιο του Άνθρακα (CO2) κυρίως, το οποίο προσλαμβάνει από την ατμόσφαιρα και το έδαφος.
Τότε το νερό μετατρέπεται σε σπουδαίο διαλυτικό μέσο και συντελεί στη χημική αποσάθρωση συγκεκριμένων πετρωμάτων, τους ασβεστόλιθους.
Αυτή η διάλυση των ανθρακικών πετρωμάτων, κυρίως ασβεστόλιθων και μαρμάρων λέγεται καρστική διάβρωση, και οι δομές που δημιουργούνται καρστικές μορφές.

Η χημική αντίδραση που λαμβάνει χώρα είναι:  CO2 + H2O <---> H2CO3


Οι καρστικές μορφές χωρίζονται σε δυο κατηγορίες:
  1. Επιφανειακές καρστικές μορφές.
  2. Υπόγειες καρστικές μορφές.


  1. ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΚΈΣ  ΚΑΡΣΤΙΚΕΣ  ΜΟΡΦΈΣ
  • Γλυφές
Η πιο συνηθισμένη από τις επιφανειακές καρστικές μορφές είναι οι γλυφές. Αποτελούν διαφόρου βάθους αυλακώσεις της επιφάνειας του ασβεστολίθου που δημιουργήθηκαν από τη διαλυτική δράση του νερού. Το βάθος τους κυμαίνεται από μερικά χιλιοστά έως μερικές δεκάδες εκατοστά. Διακρίνονται ανάλογα με το μέγεθος τους σε δακτυλογλυφές και αμαξοτροχιές.

δακτυλογλυφές σε ασβεστόλιθο

  • Καρστικά φρέατα ή χύτρες
Πρόκειται για μικρές ή μεγάλες κοιλότητες διαφόρου σχήματος, που δίνουν τη μορφή φρεάτων μέσα στα οποία συγκεντρώνονται τα αδιάλυτα υλικά της καρστικής διάβρωσης. Το εύρος τους ποικίλει και πολλές φορές υπερβαίνει τα 100 μέτρα. Το βάθος τους μπορεί να φτάσει μέχρι τα βαθύτερα τμήματα της ασβεστολιθικής μάζας.
Στις Άλπεις μετρήθηκε το βάθος ενός τέτοιου βαράθρου όπως λέγεται στην Ελλάδα στα 310 μέτρα.
καρστικό φρέαρ

  • Δολίνες
Οι δολίνες είναι μεγαλύτερες μονάδες επιφανειακής καρστικής διάβρωσης από τα φρέατα. Οι διαστάσεις κυμαίνονται από 20 έως εκατοντάδες μέτρα για το πλάτος και από 2 έως 100 μέτρα για το βάθος. Ο πυθμένας τους είναι σχετικά επίπεδος.


δολίνη κατακρήμνισης

  • Ουβάλες
Αν η διάλυση στους ασβεστόλιθους προχωρήσει σε σημείο που γειτονικές δολίνες συνενωθούν, τότε σχηματίζονται μεγάλα βυθίσματα ή κλειστές λεκάνες χωρίς κανονικό περίγραμμα που λέγονται ουβάλες. Γενικά είναι δυνατό να χαρακτηριστούν ως δολίνες σε προχωρημένο στάδιο.

μικρή ουβάλα σε ασβεστόλιθο

  • Πόλγες
Είναι ευδιάκριτες κλειστές λεκάνες ελλειπτικού κυρίως σχήματος με μεγάλη επιφάνεια που κυμαίνεται από λίγα έως εκατοντάδες τετραγωνικά χιλιόμετρα. Περιβάλλονται παντού από όρη και βρίσκονται σε διάφορα υψόμετρα.  Οι πόλγες που βρίσκονται σε χαμηλά υψόμετρα κατακλύθζονται συνήθως απο νερά και μετατρέπονται σε λίμνες ή έλη. Στην Ελλάδα λόγω ευνοικών συνθηκών, υπάρχει σημαντικός αριθμός πολγών με μεγαλύτερη εκείνη της Κοπαίδας. 
χαρακτηριστική πόλγη του Οροπεδίου Λασιθίου στα Όρη Δίκτης στην Κρήτη.


      2.  ΥΠΟΓΕΙΕΣ  ΚΑΡΣΤΙΚΕΣ  ΜΟΡΦΈΣ

  •  Καταβόθρες
 Καταβόθρες ονομάζονται καρστικοί αγωγοί ή έγκοιλα που ανεβαίνουν μέχρι την επιφάνεια του εδάφους κατακόρυφα ή με μεγάλη κλίση. Προχωρούν στο εσωτερικό των ασβεστολίθων και σχηματίζουν ένα σύστημα αγωγών με πολύπλοκο προσανατολισμό. 
Τα εισερχόμενα στις καταβόθρες νερά εξαφανίζονται προς τα βαθύτερα σημεία προς άγνωστες πολλές φορές κατευτθύνσεις. Παράδειγμα αποτελεί το μοναδικό στον κόσμο φαινόμενο του θαλασσινού νερού στις καταβόθρες του Αργοστολίου Κεφαλλονιάς. Το νερό εισέρχεται συνεχώς στον ασωεστολιθικό όγκο, μετατρέπεται σε υφάλμυρο απο την ανάμιξή του με το γλυκό που κατεισδύει από την επιφάνεια και αναβλύζει στις πηγές του Καραβόμυλου στο δυτικό τμήμα του νησιού.


καταβόθρα στην Αμερική



  • Σπήλαια
 Όντας μία μεγάλη κατηγορία της φυσικής γεωγραφίας,  σε επόμενη ανάρτηση θα γίνει λεπτομερής αναφορά σε αυτά τα μοναδικά υπόγεια έγκοιλα.



Πέμπτη 4 Απριλίου 2013

ΟΙ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΕΣ ΠΕΤΡΕΛΑΪΚΕΣ ΕΠΑΡΧΙΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ.





Ο "μαύρος χρυσός", όπως συνηθίζεται να ονομάζεται το πετρέλαιο, είναι ένα ορυκτό καύσιμο που κυριαρχεί σε όλο τον κόσμο πλέον και καθορίζει όσο υπερβολικό και αν ακούγεται τις σχέσεις κρατών.

Ποιες είναι οι περιοχές ανα τον κόσμο με τα πιο αντιπροσωπευτικά κοιτάσματα και αποθέματα τόσο πετρελαίου όσο και αερίου ανα τον κόσμο; Ποιες είναι με άλλα λόγια οι μεγαλύτερες πετρελαϊκές επαρχίες του κόσμου;

     Οι ιζηματογενείς πετρελαιοφόρες λεκάνες στον κόσμο( οι onshore λεκάνες με πράσινο και οι offshore με μοβ).

 
  • Η μεγαλύτερη επαρχία βρίσκεται στη Μέση Ανατολή, στο σημείο συνάντησης της Αφρικανικής με την Ασιατική πλάκα, και συγκεντρώνει το 66% του συνόλου των παγκόσμιων αποθεμάτων. Τα αποθέματα αυτά ξεπερνούν τους 65 Gtn πετρελαίου και τα 20000 Gm3.  Αυτή η θέση ισχύος της Μέσης Ανατολής ενισχύεται ακόμη περισσότερο, καθώς λόγω γεωλογικών συνθηκών έχουμε το χαμηλότερο κόστος παραγωγής αργού πετρελαίου. 
  • Η Ζώνη της Καραϊβικής περιλαμβάνει τα μεγάλα κοιτάσματα του Μεξικού, ΜαρακαΪμπο και Gulf Coast με αποθέματα που ξεπερνούν τους 15.10^9 τόνους πετρελαίου και 12.10^12 m3 αερίου καθώς και σημαντικά αποθέματα βαρέων πετρελαίων.
  • Οι μεγάλες Παλαιοζωικές λεκάνες της Βορείου Αμερικής και της Βορείου Αλάσκα συγκεντρώνουν 10.10^9 τόνους πετρελαίου και 12.10^12 m3 φυσικού αερίου. Στα αποθέματα αυτά πρεέπει να προστεθούν και οι ασφαλτικές άμμοι της περιοχής Athabasca.  Τα τελευταία χρόνια η παραγωγή μειώθηκε δραματικά ώστε οι Η.Π.Α. βρέθηκαν σε ανάγκη εισαγωγής πετρελαίου σε ποσότητες διπλάσιες απο αυτές που παράγουν.
  • Στη Ρωσία και τη Σιβηρία διακρίνουμε τρεις μεγάλες πετρελαϊκές επαρχίες: μία του Παλαιοζωικού, μία του Μεσοζωικού και μία του Καινοζωικού που εξασφαλίζουν αποθέματα της τάξεως των 15.10^9 τόνων πετρελαίου και αποθέματα φυσικού αερίου που ξεπερνούν τα 25000 Gm3.  Και στη Ρωσία παρατηρύθηκε μείωση της παραγωγής μετά το 2000, με παράλληλη αύξηση της εσωτερικής κατανάλωσης.
  • Στη Βόρεια Αφρική ανακαλύφθηκαν 12.10^9 τόνοι πετρελαίου και 5000.10^9 m3 αερίου σε τρεις πλούσιες λεκάνες: η πρώτη βρίσκεται στην Αλγερία (Παλαιοζωικός), η δεύτερη στη Λιβύη (Μεσοζωικός) και η τρίτη στην Αίγυπτο (Τριτογενές).
  • Η πετρελαϊκή επαρχία της Βόρειας Θάλασσας υποδιαιρείται στη Νότια και τη Βόρεια. Στις επαρχίες αυτές παράγεται κυρίως αέριο.
  • Η επαρχία του Δέλτα του Νίγηρα στην Αφρική είναι μία λεκάνη του Τριτογενούς και είναι η μεγαλύτερη πετρελαιοπαραγωγός χώρα της Αφρικής, τουλάχιστον μέχρι σήμερα.
  • Στη Νοτιοανατολική Ασία υπάρχουν ανάμεσα στην Ιάβα, τη Σουμάτρα και το Kalimantan της Ινδονησίας περίπου τριάντα ιζηματογενείς λεκάνες με 150 κοιτάσματα πετρελαίου, μικρά και μεγάλα και συνολικό απόθεμα 3 Gtn πετρελαίου.